Về quê ăn Tết Đinh Mùi cùng chó mèo: nên đi xe khách, tàu hỏa, máy bay hay ô tô riêng, quy định nào đã có văn bản, điều gì phải hỏi nhà xe, nhà ga trước khi mua vé, và lịch chuẩn bị từ 3 tuần trước đến những ngày ở quê.
Không mang bé về quê được? Xem nơi nhận gửi chó mèo dịp Tết theo thành phố →
Tết 2027 là ngày nào, nên bắt đầu chuẩn bị từ khi nào?
Mùng 1 Tết Đinh Mùi rơi vào thứ Bảy 6/2/2027, giao thừa tối thứ Sáu 5/2. Bộ Nội vụ thông báo khối nhà nước nghỉ liên tục 7 ngày, từ thứ Năm 4/2 (28 tháng Chạp) đến hết thứ Tư 10/2 (mùng 5). Doanh nghiệp được chọn phương án riêng, nên lịch của bạn có thể khác.
Việc đầu tiên là hỏi nhà xe, nhà ga có nhận chở bé không, ngay khi bạn định ngày đi và trước khi mua vé, vì vé ngày cao điểm hết sớm. Khám, tiêm nhắc lại và tập lồng thì bắt đầu khoảng 3 tuần trước ngày đi, tức giữa tháng 1/2027. Vé tàu Tết đã mở bán từ ngày 5/9/2026, nên nếu bạn đã mua vé, hãy hỏi ga chuyện chở bé càng sớm càng tốt; vé Tết chỉ đổi, trả được chậm nhất 24 giờ trước giờ tàu chạy và có thể bị trừ 30%.
Bé có nên về quê cùng bạn không?
Không phải bé nào cũng hợp với một chuyến đi dài vào đúng mùa đông người, ồn ào nhất năm. Mèo nói chung khó chịu khi phải đổi chỗ ở. Hãy hỏi bác sĩ thú y của bé trước khi quyết định, nhất là khi bé có bệnh nền.
Nên để bé ở lại nếu…
- Bé say xe nặng, hoảng loạn khi vào lồng hay khi ra đường.
- Bé già yếu, đang điều trị, mới mổ hoặc vừa ốm dậy.
- Nhà ở quê không có phòng đóng kín được, sân vườn hở, nhiều chó thả rông.
- Bạn chưa tìm được phương tiện nào chắc chắn nhận chở bé.
Có thể mang bé về nếu…
- Bé khỏe, sổ tiêm còn hạn, đã quen lồng hoặc quen đi xe.
- Bạn đi ô tô riêng, hoặc nhà xe, nhà ga đã xác nhận nhận chở bé.
- Ở quê có một phòng yên tĩnh cho bé và người nhà đồng ý.
Nếu bé ở lại, bạn có thể gửi khách sạn thú cưng hoặc nhờ người đến cho ăn. Cách chọn nơi gửi quanh năm có ở bài gửi chó mèo khi đi xa: 8 điều cần kiểm tra. Danh sách nơi gửi dịp Tết và cách chốt chỗ có ở bài gửi chó mèo dịp Tết 2027.
Xe khách, tàu hỏa, máy bay hay ô tô riêng: so sánh nhanh
| Cách đi | Quy định đã có văn bản | Phải hỏi trước khi mua vé | Hợp với |
|---|---|---|---|
| Xe khách, xe giường nằm, limousine | Xe không được chở động vật có ảnh hưởng đến sức khỏe hành khách, không chở hàng hóa trong khoang khách (Luật TTATGT đường bộ 2024, Điều 45) | Có nhận chó mèo không, bé ở đâu trên xe, lồng thế nào, có thu thêm tiền không. Hỏi nhà xe trước | Mèo, chó nhỏ trong lồng kín, khi nhà xe đồng ý bằng tin nhắn |
| Tàu hỏa | Doanh nghiệp đường sắt quyết định việc chở động vật sống (Thông tư 33/2025/TT-BXD, Điều 90) | Có nhận không, giới hạn cân nặng và cỡ lồng, bé ở đâu, giấy tờ gì. Báo chí đưa tin mức 7 kg kể cả lồng: hỏi ga xác nhận | Mèo, chó nhỏ dưới mức ga cho phép |
| Máy bay | Mỗi hãng một quy định riêng | Xem bài mang thú cưng đi máy bay nội địa để biết cần hỏi hãng những gì | Quê xa, từ 700–800 km trở lên, bé khỏe |
| Ô tô riêng, xe thuê nguyên chuyến | Xe gia đình: chúng tôi không tìm thấy quy định riêng. Xe thuê có tài xế: áp dụng Điều 45 như xe khách | Xe thuê: hỏi chủ xe có cho chở chó mèo không, có thu phí vệ sinh không | Hầu hết các bé, nhất là chó vừa và to |
| Gửi lại thành phố | Không áp dụng | Nơi gửi có mở cửa và có người trực Tết không, cần sổ tiêm gì | Bé say xe nặng, già yếu, đang điều trị |
Nguồn / độ chính xác: Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024 (văn bản hợp nhất 2026), Điều 45; Thông tư 33/2025/TT-BXD, Điều 90 khoản 7, hiệu lực từ 1/1/2026; Báo Xây dựng, 28/6/2026. Kiểm tra ngày 3/11/2026. Cột “Hợp với” và mốc 700–800 km là gợi ý của ban biên tập.
Đi xe khách, xe giường nằm: hỏi nhà xe những gì?
Chúng tôi không tìm thấy nhà xe lớn nào đăng quy định chở thú cưng rõ ràng trên trang web của mình (kiểm tra ngày 3/11/2026). Luật chỉ đặt khung chung, còn nhận hay không là quyết định của từng nhà xe, có khi của từng tài xế. Vì vậy, đừng mua vé trước rồi mới hỏi.
Quy định Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, Điều 45 khoản 1, yêu cầu xe chở khách không chở “động vật, hàng hóa khác có ảnh hưởng đến sức khỏe của hành khách, môi trường” và không chở hàng hóa trong khoang chở hành khách. Nhà xe có thể coi lồng thú cưng là hàng hóa. Vì luật nói chung chung như vậy, nhà xe có thể từ chối chở bé, kể cả khi bé ngoan.
Khi gọi, hãy hỏi đủ những câu sau và xin nhà xe nhắn lại câu trả lời qua Zalo hoặc tin nhắn:
- Xe có nhận chó mèo không, chuyến ngày nào, giờ nào?
- Bé ngồi cùng bạn trong lồng, hay phải để chỗ khác? Ở đâu cụ thể?
- Lồng phải cỡ nào, có bắt buộc rọ mõm cho chó không?
- Có thu thêm tiền không, và nếu xe đổi ý lúc lên xe thì vé xử lý thế nào?
- Xe dừng nghỉ mấy lần trên đường?
Hai điều không nên làm. Đừng đồng ý để bé dưới khoang hành lý: ở đó tối, kín, không ai trông bé suốt chặng đường (gợi ý của ban biên tập). Và đừng giấu bé trong túi để lên xe: bị phát hiện giữa đường, bạn và bé có thể bị mời xuống ở một nơi lạ.
Đi tàu hỏa có mang chó mèo được không?
Có thể, nếu doanh nghiệp đường sắt đồng ý. Từ 1/1/2026, Thông tư 33/2025/TT-BXD của Bộ Xây dựng thay quy định cũ. Điều 90 khoản 7 ghi doanh nghiệp kinh doanh vận tải đường sắt “quyết định việc vận chuyển hành lý cồng kềnh, gây mất vệ sinh và động vật sống”. Thông tư không nêu mức cân nặng hay cỡ lồng cho thú cưng.
Trên trang của Công ty Cổ phần Vận tải Đường sắt, chúng tôi chưa thấy văn bản riêng về thú cưng (kiểm tra ngày 3/11/2026). Báo Xây dựng ngày 28/6/2026 đưa tin quy định của ngành đường sắt như sau: tổng thú cưng và lồng không quá 7 kg, lồng tối đa 35 x 30 x 30 cm bằng vật liệu cứng, kín đáy, khóa chắc, có tấm lót thấm; bé phải được tiêm phòng đầy đủ; chó phải đeo rọ mõm; không đưa động vật vào toa ghế ngồi hay khoang giường nằm. Bài báo không nêu số văn bản. Hãy dùng các mốc này làm câu hỏi khi gọi ga, đừng coi là chắc chắn.
Những câu cần hỏi ga đi (hoặc tổng đài bán vé) trước khi mua vé:
- Chuyến tàu tôi định đi có nhận chó mèo không? Bé đi cùng tôi ở chỗ nhân viên sắp xếp, hay phải gửi toa hành lý?
- Giới hạn cân nặng và cỡ lồng là bao nhiêu? Bé nhà tôi nặng X kg, lồng nặng Y kg thì có được không?
- Cần mang giấy gì: sổ tiêm, giấy chứng nhận tiêm phòng dại, giấy kiểm dịch?
- Nếu gửi toa hành lý: ai trông bé, có cho uống nước không, nhận lại ở ga đến lúc nào?
Cần cẩn thận Theo quy định đổi trả vé Tết Đinh Mùi 2027 của Công ty CP Vận tải Đường sắt, tàu số lẻ đi từ ga Hà Nội đến các ga từ Phủ Lý đến Đồng Hới, ngày 31/1 đến 5/2/2027, đổi hoặc trả vé bị trừ 30% giá vé và phải làm chậm nhất 24 giờ trước giờ tàu chạy. Tàu số chẵn (chiều ra Bắc) ngày 29/1–8/2/2027 và tàu số lẻ ngày 9/2–17/2/2027 cũng bị trừ 30%; xem đủ các khung ngày trong văn bản gốc. Nếu ga từ chối chở bé sau khi bạn đã mua vé, bạn mất ít nhất phần này.
Đi máy bay thì sao?
Quê ở xa, ví dụ từ Hà Nội vào TP.HCM hay ngược lại, nhiều người chọn máy bay. Mỗi hãng có điều kiện riêng: nhận chó hay mèo, cân nặng, lồng, phí và giấy tờ, và mùa Tết chỗ cho thú cưng trên mỗi chuyến có hạn. Chúng tôi không nhắc lại ở đây: danh sách câu cần hỏi hãng, hỏi bác sĩ và cách chuẩn bị ngày bay có trong bài mang thú cưng đi máy bay nội địa. Hãy hỏi hãng trước khi đặt vé Tết.
Đi ô tô riêng: giữ bé an toàn trên đường
Đây là cách đơn giản nhất, nhưng đường Tết dễ tắc nhiều giờ, nên hãy chuẩn bị như cho một chuyến dài hơn dự tính.
- Lồng cố định: để lồng mèo ở chỗ không xê dịch khi phanh gấp mà vẫn thoáng khí, như sàn xe sau ghế lái hoặc ghế phụ, chèn chắc; chỉ cài dây an toàn qua lồng khi lồng đã qua thử va chạm. Không để trong cốp. Chó cũng nên đi trong lồng cố định hoặc đeo yếm đã qua thử va chạm cài dây an toàn, không chạy tự do trong xe, không thò đầu ra cửa sổ.
- Giờ ăn trước khi đi: cho ăn đúng giờ, xem bảng lịch chuẩn bị bên dưới.
- Không mở lồng mèo trong xe. Mèo có thể kêu suốt đường. Hãy nói chuyện nhẹ nhàng với bé, nhưng giữ cửa lồng đóng.
- Không để bé một mình trong xe. Trong xe nóng lên rất nhanh và say nóng có thể khiến bé không qua khỏi; đỗ trong bóng râm, mở hé cửa kính là chưa đủ. Nếu phải dừng ăn, hãy để một người ở lại với bé.
- Dừng nghỉ: nghỉ đều đặn trên đường dài và giữ xe mát. Khi dừng, chó phải đeo dây dắt trước khi mở cửa xe. Trạm dừng nghỉ dịp Tết rất đông và ồn.
Nguồn / độ chính xác: lồng, cửa lồng, say nóng theo International Cat Care (ICC); dừng nghỉ, giữ xe mát theo PDSA; chỗ đặt lồng và dây an toàn theo Feline Veterinary Medical Association (2025). Phần về trạm dừng là gợi ý của ban biên tập.
Dấu hiệu bé say xe: chảy dãi, thở hổn hển, nuốt nước bọt liên tục, liếm môi, nôn khan hoặc nôn (PDSA). Say xe hay gặp ở chó con. Nếu bé từng say nặng, hãy hỏi bác sĩ thú y từ sớm; không tự cho bé uống thuốc chống say hay thuốc an thần của người.
Lịch chuẩn bị: từ lúc mua vé đến ngày đi
| Khi nào | Việc cần làm | Vì sao |
|---|---|---|
| Ngay khi định ngày đi, trước khi mua vé | Gọi nhà xe hoặc ga, hỏi đủ các câu ở trên, xin trả lời bằng tin nhắn; hỏi luôn họ cần giấy tờ gì. Nếu không ai nhận chở bé, đặt chỗ gửi ngay, muộn nhất đầu tháng 1 | Nhận hay không là do đơn vị vận tải quyết; vé ngày cao điểm và chỗ gửi dịp Tết hết sớm |
| 2–3 tuần trước (14–21/1) | Đưa bé đi khám, nói rõ chặng đường và phương tiện, hỏi cách giúp bé bớt say xe. Gọi chi cục chăn nuôi và thú y nơi đi hỏi về giấy kiểm dịch (ít nhất một tuần trước ngày đi). Mở sổ tiêm, xem hạn mũi dại và mũi cơ bản, tiêm nhắc lại nếu sắp hết (lịch từng mũi có ở bài lịch tiêm phòng cho chó mèo). Làm thẻ tên có số điện thoại, chụp vài ảnh rõ mặt, rõ toàn thân bé | Còn thời gian xử lý nếu bé có vấn đề; báo chí đưa tin đường sắt yêu cầu tiêm phòng đầy đủ; phòng khi bé sổng ra ngoài ở chỗ lạ |
| 1 tuần trước (khoảng 28/1) | Để lồng mở ở nhà, lót khăn quen, cho bé ăn vặt trong lồng; cho chó đi xe vài đoạn ngắn. Gọi nhà xe, nhà ga xác nhận lại | ICC khuyên tập cho mèo quen lồng từ trước chuyến đi |
| Một ngày trước | Soạn túi của bé theo danh sách dưới bảng. Gọi xác nhận lần cuối | Đổi thức ăn đột ngột ở quê dễ làm bé khó chịu bụng (gợi ý của ban biên tập) |
| Ngày đi | Chó mèo ngừng ăn khoảng 4–5 tiếng trước khi đi (ICC); vẫn cho uống nước đến lúc đi. Dắt chó đi vệ sinh ngay trước khi lên xe | Để bé đỡ nôn trên đường |
Nguồn / độ chính xác: giờ ăn theo ICC, Travelling with your cat (bản ngày 26/9/2025), áp dụng cho cả chó và mèo. Các mốc ngày là gợi ý của ban biên tập, tính từ lịch nghỉ Tết 2027 của khối nhà nước. Bé có bệnh nền, đang dùng thuốc: hỏi bác sĩ về giờ ăn.
Về giấy kiểm dịch: chó, mèo nằm trong danh mục động vật phải kiểm dịch (Thông tư 01/2026/TT-BNNMT, Phụ lục I). Luật Thú y 2015, sửa đổi bởi Luật 146/2025/QH15 (hiệu lực 1/1/2026), Điều 38 yêu cầu những con vật này khi đưa ra khỏi tỉnh có Giấy chứng nhận kiểm dịch do cơ quan thú y nơi xuất phát cấp. Điều 39 khoản 1 (sửa đổi) ghi cả con vật đã tiêm vắc xin “và còn miễn dịch bảo hộ” khi vận chuyển ra khỏi tỉnh cũng “phải đăng ký kiểm dịch”. Vì vậy, hãy tính trước việc xin giấy chứng nhận kiểm dịch cho bé, kể cả khi sổ tiêm còn hạn. Gọi chi cục chăn nuôi và thú y nơi bạn xuất phát ít nhất một tuần trước ngày đi để hỏi lịch, rồi nộp hồ sơ đăng ký kiểm dịch (qua Cổng dịch vụ công, bưu điện, thư điện tử/fax hoặc nộp trực tiếp), và luôn mang sổ tiêm có mũi dại còn hạn. Chi cục xem hồ sơ trong 1 ngày làm việc, hẹn ngày kiểm tra, rồi cấp giấy trong khoảng 1–5 ngày làm việc kể từ ngày kiểm dịch, tùy trường hợp (Thông tư 01/2026, Điều 5). Ở Hà Nội, xem bài trạm thú y Hà Nội: nay hỏi ai.
Túi đồ của bé khi về quê
- Nước và bát gập.
- Thức ăn bé đang dùng, đủ số ngày và dư vài bữa.
- Chăn hoặc áo cũ có mùi nhà.
- Tấm lót thấm, túi nhặt phân, khăn lau.
- Với mèo: khay và cát bé đang quen.
- Dây dắt, lồng vận chuyển có khóa, thẻ tên có số điện thoại.
- Sổ tiêm còn hạn và giấy chứng nhận kiểm dịch.
- Vài ảnh rõ mặt, rõ toàn thân bé trong điện thoại, phòng khi bé sổng ra ngoài.
