Sức khỏe & cấp cứu

Chó mèo co giật: làm gì trong lúc đó và khi nào đi cấp cứu

Khó thở, co giật, chảy máu không cầm? Gọi phòng khám và đưa bé đi ngay.

Tìm thú y trực 24h ở Hà Nội

Tóm tắt 30 giây

Trong cơn, làm theo khung "Làm ngay" và mốc giờ ở trên. Cơn ngắn đã dừng, bé có vẻ đã bình thường lại, vẫn gọi phòng khám ngay khi cơn dừng. Các dấu hiệu khác cần đi ngay có ở bài cấp cứu chó mèo: khi nào cần đi ngay.

Biên soạn: đội ngũ Chăm Sóc Thú Cưng · cập nhật · 7 phút đọc · cách chúng tôi viết

Một chú chó lông vàng nằm nghỉ, mắt nhắm, trên nền gạch trong nhà.
Ảnh: Teles, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons.
Trong bài viết
  1. Làm sao biết bé đang co giật?
  2. Làm gì trong 5 phút đầu?
  3. Những việc không được làm
  4. Đi thú y ngay khi…
  5. Câu hỏi thường gặp

Chó mèo co giật nhìn rất hoảng, nhưng phần lớn cơn tự dừng sau 1–3 phút. Việc của bạn là giữ bé an toàn, bấm giờ, để tay xa miệng bé và biết lúc nào phải đi.

Làm ngay

  • Bấm giờ ngay khi cơn bắt đầu.
  • Nếu làm được an toàn, đưa bé từ sofa hoặc giường xuống sàn, dọn đồ xung quanh bé.
  • Không giữ chặt bé, không đưa tay hay nhét gì vào miệng bé.
  • Quay video nếu làm được an toàn.
  • Gọi phòng khám theo mốc giờ ngay dưới đây.

Mốc giờ

  • Cơn quá 2 phút: gọi phòng khám và chuẩn bị đi. Không gọi được ai thì đi ngay.
  • Cơn quá 5 phút: đi ngay, kể cả khi bé còn đang giật.
  • Lên cơn liên tiếp, hoặc chưa tỉnh đã lên cơn tiếp: đi ngay, không chờ đủ 5 phút.

Lần co giật đầu tiên trong đời: luôn đưa đi khám, kể cả khi bé đã hồi lại.

Nơi nhận ca đêm: thú y 24 giờ Hà Nội · thú y 24 giờ TP.HCM · Đà Nẵng · Hải Phòng · Huế · Cần Thơ.

Làm sao biết bé đang co giật?

Cơn toàn thân thường dễ nhận: bé đột ngột ngã nghiêng, chân duỗi cứng hoặc đạp liên tục, giật mạnh, chảy dãi, sùi bọt mép, có thể tè hoặc ị ra. Trong cơn bé thường không biết gì, gọi không đáp.

Cơn cục bộ thì chỉ giật mí mắt, môi hoặc tai, nhai tóp tép, kêu hoặc gầm gừ, hay đớp vào không khí như đớp ruồi. Cơn cục bộ có thể chuyển thành cơn toàn thân, nên theo dõi sát đến khi hết. Ngủ mơ và ngất có thể bị nhầm với co giật; bạn không cần tự phân biệt, video giúp bác sĩ rất nhiều.

Bạn thấy gì và nên làm gì
Bạn thấy Làm gì
Đang ngủ, giật chân hoặc rên khẽ dưới 30 giây, gọi tên thì tỉnh (có thể là mơ) Gọi tên từ xa, không chạm vào bé; chưa chắc thì quay video gửi bác sĩ
Giật mí mắt, môi, tai hoặc đớp không khí, cơn ngắn Bấm giờ, quay video, gọi phòng khám
Một cơn toàn thân dưới 2 phút, đã dừng, bé dần tỉnh lại Gọi phòng khám ngay khi cơn dừng. Lần co giật đầu tiên trong đời: luôn đưa đi khám
Cơn dài quá 2 phút, lên cơn liên tiếp, hoặc bé không tỉnh Làm theo mốc giờ ở đầu bài

Bảng chỉ để phân loại nhanh, không thay thế chẩn đoán, tư vấn của bác sĩ thú y.

Làm gì trong 5 phút đầu?

  1. Bấm giờ ngay. Nhìn đồng hồ điện thoại lúc cơn bắt đầu.
  2. Đưa bé khỏi chỗ cao, nếu làm được an toàn. Nhẹ nhàng đưa bé từ sofa hoặc giường xuống sàn, tay tránh xa đầu và miệng bé. Dời đồ dễ vỡ, dễ đổ ra xa, kê gối hoặc khăn quanh bé.
  3. Giữ phòng tối, yên và mát. Tắt bớt đèn, tivi, nhạc. Co giật thường làm thân nhiệt tăng.
  4. Quay video nếu làm được an toàn, dù chỉ một đoạn của cơn. Ghi giờ bắt đầu, giờ kết thúc và số cơn.
  5. Gọi theo mốc giờ. Xem mốc giờ ở đầu bài. Cơn ngắn thì gọi khi bé bắt đầu tỉnh. Có người ở cạnh thì nhờ họ gọi.
  6. Đưa bé đến thú y thế nào. Cơn ngắn thì chờ bé dừng giật rồi mới chở đi. Phải đi khi bé còn giật: luồn khăn hoặc chăn dưới người bé rồi nhấc cả tấm lên, tay tránh xa miệng bé, không quấn kín. Đi ô tô hoặc taxi, có một người ngồi trông bé; không ôm bé ngồi xe máy.
  7. Sau cơn. Để bé ở chỗ yên tĩnh, đã dọn trống; bé muốn đi lại là bình thường. Bé có thể lơ mơ, như không nhìn thấy gì, đi loạng choạng từ vài phút đến vài giờ, và có thể cắn vì chưa tỉnh hẳn. Nếu bị cắn, rửa vết thương bằng xà phòng dưới vòi nước ít nhất 15 phút rồi đến cơ sở y tế.

Những việc không được làm

  • Không nhét tay, thìa, đũa hay khăn vào miệng bé, không kéo lưỡi. Chó không nuốt lưỡi khi co giật, đó là chuyện truyền miệng. Bạn rất dễ bị cắn.
  • Không xoa dầu hay cạo gió, không giữ chặt bé. Giữ hay ôm bé có thể làm cơn kéo dài và làm cả bạn lẫn bé bị thương.
  • Không lay, la, vỗ hay té nước để “gọi bé tỉnh”. Làm vậy có thể khiến cơn nặng hơn.
  • Không đổ nước, nước đường, sữa hay thứ gì vào miệng bé.
  • Không quấn chăn kín. Bé có thể bị quá nóng.
  • Không tự cho uống thuốc của người, kể cả paracetamol; paracetamol đặc biệt độc với mèo. Bé đã có thuốc bác sĩ kê cho lúc lên cơn thì dùng đúng cách bác sĩ hướng dẫn, không nhét viên thuốc vào miệng khi bé đang giật.

Đi thú y ngay khi…

Mốc giờ: xem ở đầu bài. Cơn quá 5 phút có thể làm thân nhiệt tăng đến mức nguy hiểm tính mạng.

Gọi và đưa bé đi ngay nếu

  • Bé lên cơn thứ hai trong 24 giờ, hoặc sau cơn vẫn mê man, gọi không đáp.
  • Bé khó thở, lợi tím, xám hoặc trắng.
  • Có thể bé đã ăn hoặc liếm phải chất độc: sô-cô-la đen, cà phê, kẹo có xylitol, rượu, thuốc diệt chuột, thuốc trừ sâu; với mèo, thuốc trị bọ chét có permethrin dành cho chó. Chỉ gây nôn khi bác sĩ thú y dặn qua điện thoại. Xem ngộ độc ở chó mèo và bả chuột.
  • Bé vừa ở chỗ nóng, trong xe kín hoặc vừa chạy ngoài nắng: có thể là sốc nhiệt.
  • Bé vừa ngã hoặc bị va đập vào đầu.
  • Chó mẹ đang cho con bú, thường 2–3 tuần sau sinh, bỗng thở dốc, bồn chồn, run hoặc co giật.
  • Chó con dưới 12 tuần, giống nhỏ, mới về nhà, bỗng li bì, loạng choạng hoặc co giật.

Lần co giật đầu tiên trong đời: luôn đưa đi khám, kể cả khi bé đã hồi lại. Bé đang uống thuốc chống co giật mà vẫn lên cơn đều thì gọi phòng khám để được tư vấn. Mang theo video và giờ từng cơn.

Câu hỏi thường gặp

Co giật bao lâu thì phải đi cấp cứu?

Quá 2 phút thì gọi phòng khám và chuẩn bị đi; quá 5 phút hoặc lên cơn liên tiếp thì đi ngay (xem mốc giờ ở đầu bài). Lần co giật đầu tiên trong đời: luôn đưa đi khám, kể cả khi bé đã hồi lại.

Sau cơn bé lơ mơ bao lâu là bình thường?

Thường từ vài giây đến vài giờ; có chó còn đờ đẫn đến 24 giờ. Bé không tỉnh lại, hoặc lên cơn tiếp, thì đưa đi ngay. Xem thêm các bài trong cẩm nang sức khỏe chó mèo.

Mèo có bị co giật như chó không?

Có, dù co giật ở mèo được cho là ít gặp hơn ở chó. Mèo hay lên cơn lúc đang nằm nghỉ. Nguyên nhân có thể là chất độc, bệnh gan, thận, đường huyết hoặc canxi thấp, hay bệnh trong não. Cách xử lý trong cơn giống như với chó.

Danh bạ Chăm Sóc Thú Cưng

Tìm phòng khám thú y gần bạn

Chọn thành phố để xem các cơ sở đã được xác minh thông tin (địa chỉ, giờ mở cửa, cách liên hệ).

Nơi nhận ca đêm theo thành phố: Hà Nội · TP. Hồ Chí Minh · Đà Nẵng · Hải Phòng · Huế · Cần Thơ. Luôn gọi trước để biết có bác sĩ trực.

Công cụ liên quan: Tra nhanh: chó mèo ăn được không?

Biên soạn: đội ngũ Chăm Sóc Thú Cưng · nguồn ghi trong bài · cách chúng tôi viết

Đọc tiếp

Xem cả chủ đề sức khỏe & cấp cứu →